Tour Hội hoa Sở Bình Liêu

Tiết mục múa trên sân khấu Hội hoa Sở (Ảnh: Sưu tầm)

Vì sao chọn tour này

Mỗi năm, khi miền Bắc vào đông, Bình Liêu lại có một mùa hoa của riêng mình. Không phải đào, không phải mận, mà là hoa sở: loài hoa trắng nhỏ, nhụy vàng, nở phủ kín những quả đồi vùng biên từ cuối tháng 11 đến tháng 1. Bình Liêu được gọi là "Sa Pa của Quảng Ninh", là quê hương của người Tày, Dao và Sán Chỉ, và mùa hoa sở là lúc vùng đất này đẹp, vui và ấm áp nhất.

Từ năm 2015, Hội hoa Sở được tổ chức hằng năm giữa rừng sở thôn Đồng Long. Năm 2025, hội do UBND xã Lục Hồn tổ chức từ 19 đến 21/12, với chương trình nghệ thuật, Hội thi thể thao các dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Ninh, trình diễn ẩm thực cơm mới, trưng bày sản phẩm OCOP và đêm lửa trại; hàng nghìn du khách đã về dự. Lịch trình dưới đây dựa theo chương trình năm 2025; lịch năm nay sẽ theo thông báo của Ban tổ chức.

Phần lớn khách chỉ ghé hội một buổi rồi về. Lịch trình gợi ý này dành cả tuần: ba ngày ở lại trọn với lễ hội, sáng sớm vào rừng sở khi còn vắng, chiều về khi nắng đẹp; những ngày sau mới lên núi, ra đường biên, vào bản. Không cố đi thật nhiều điểm, mà để mỗi nơi đủ thời gian chạm vào lòng người.

Điểm nhấn của hành trình

• Ba ngày Hội hoa Sở: ngày mở hội, ngày khai mạc với hát then, đàn tính, múa dân gian, và ngày hội cuối.
• Cổ vũ, thử sức với đẩy gậy, kéo co, ném còn, bắn nỏ, bịt mắt bắt vịt; nếm miến xào, bánh coóc mò, mâm cỗ của các thôn.
• Đêm hội lửa trại giữa rừng sở, đồng diễn và giao lưu võ thuật cổ truyền.
• Rừng sở cổ thụ Đồng Long trong sương sớm và nắng chiều, những giờ đẹp nhất để chụp ảnh.
• Ngủ homestay của người Dao Thanh Phán ở bản Sông Moóc, đi chợ phiên vùng cao Bình Liêu.
• Trekking Sống lưng khủng long, đường tuần tra biên giới và đón bình minh trên đỉnh Cao Ba Lanh mùa biển mây.

Ngày thứ nhất

Hà Nội – Bình Liêu – bản Sông Moóc

Từ Hà Nội đi xe khách hoặc ô tô riêng lên Bình Liêu, vùng núi biên giới Đông Bắc cách Hà Nội khoảng 270 km. Đường đi theo cao tốc Hà Nội – Hạ Long – Vân Đồn rồi rẽ lên quốc lộ 18C, mất khoảng 5 – 6 giờ kể cả các điểm dừng nghỉ, tùy giao thông và thời tiết. Các nhà xe Hà Nội – Bình Liêu có tại Di chuyển Bình Liêu. Ăn trưa tại một quán ăn địa phương trên đường.

Qua Tiên Yên, đường bắt đầu lượn vòng theo sườn núi. Đây là lúc nhiều người lần đầu thấy vì sao Bình Liêu được gọi là "Sa Pa của Quảng Ninh": những dãy núi nối nhau tới tận đường biên, rừng hồi xanh sẫm, nhà trình tường nép dưới chân đồi, và trên các sườn núi đã lấm tấm những đốm trắng đầu tiên của hoa sở.

Chiều đến bản Sông Moóc, nhận phòng tại homestay của người Dao Thanh Phán. Tháng 12, ruộng bậc thang đã gặt xong, nằm trơ gốc rạ dưới nắng hanh; khói bếp chiều bay lên từ những mái nhà cũ, và tiếng suối nghe rõ hơn bao giờ hết. Nếu còn sức, đi bộ một vòng quanh bản, ra phía thác Sông Moóc hoặc ngồi bên hiên nhìn núi chuyển màu khi mặt trời xuống.

Núi đồi và bản làng vùng Sông Moóc, Bình Liêu (Ảnh: Sưu tầm)

Bữa tối là mâm cơm do gia đình chủ nhà nấu: gà đồi, rau rừng, thịt lợn treo gác bếp, chén rượu ngô ấm bụng. Đêm mùa đông trên núi xuống nhanh và lạnh sâu, cả nhà quây quần bên bếp lửa nghe chủ nhà kể chuyện bản, chuyện rừng, chuyện mùa hoa sở sắp tới. Nghỉ đêm tại homestay Sông Moóc.

Ngày đầu nên đi nhẹ nhàng để nghỉ ngơi sau chặng đường dài, chuẩn bị cho ba ngày hội phía trước.

Ngày thứ hai

Rừng sở Đồng Long trong sương sớm – ngày đầu của Hội hoa Sở

Dậy sớm, ăn sáng ở homestay rồi xuống rừng sở thôn Đồng Long, xã Lục Hồn, nơi tổ chức Hội hoa Sở hằng năm. Đến từ sáng sớm là cách đẹp nhất để gặp rừng sở: sương còn đọng trên lá, khách chưa đông, và cả cánh rừng chỉ có tiếng chim cùng mùi hương nhẹ của hoa.

Rừng Đồng Long có hàng nghìn cây sở cổ thụ được người dân giữ gìn gần như nguyên vẹn. Hoa sở không rực rỡ như đào, ban mà mộc mạc: năm cánh trắng mỏng ôm lấy chùm nhụy vàng, mọc thành từng chùm dày trên những cành gầy, vỏ cây loang lổ. Cây đậu nụ từ tháng 9, hoa bắt đầu nở rộ từ giữa tháng 11 và sang tháng 12 thì cả quả đồi trắng xóa, như một lớp tuyết mỏng phủ lên màu xanh của núi rừng.

Những cành sở cổ thụ trĩu hoa trắng giữa trời đông (Ảnh: Sưu tầm)

Đi chậm dưới tán sở, nếu có dịp trò chuyện với người dân, bạn sẽ được nghe kể về loài cây đã gắn với đời sống người Tày, Dao, Sán Chỉ ở đây. Ngày trước sở mọc hoang trong rừng, bà con chặt cành làm củi. Rồi thương lái tìm lên mua quả sở để ép dầu, người dân bắt đầu trồng, chăm, giữ cây; rừng sở giờ là nguồn thu, là niềm tự hào và là lý do để Bình Liêu tổ chức Hội hoa Sở mỗi năm từ 2015. Dầu sở ép từ hạt là món quà quê đáng mang về.

Cận cảnh hoa sở: cánh trắng mỏng, nhụy vàng, nở thành chùm (Ảnh: Sưu tầm)

Buổi trưa ăn cơm tại trung tâm Bình Liêu, nhận phòng nghỉ. Ba đêm tiếp theo nên ở yên một chỗ gần khu lễ hội, không phải thu dọn hành lý giữa những ngày hội.

Buổi chiều quay lại khu lễ hội. Theo lịch năm 2025, ngày đầu tiên của hội là lúc mở không gian trưng bày sản phẩm OCOP, đặc sản, đồ thủ công và ảnh về Lục Hồn, cùng khu ẩm thực của các thôn. Đây là dịp nếm thử miến dong Bình Liêu, bánh coóc mò, khâu nhục, xôi màu, và tìm hiểu cách người dân dùng hạt sở, cây dong riềng làm ra những sản phẩm của quê mình.

Cuối chiều, khi nắng xiên qua tán rừng, là giờ đẹp nhất để chụp ảnh với hoa sở. Không ít cô gái Tày, Dao, Sán Chỉ diện trang phục truyền thống đi hội từ sớm, và nếu hỏi xin lịch sự, họ thường vui vẻ nhận lời cho khách chụp một tấm ảnh.

Thiếu nữ Tày trong trang phục chàm bên cành hoa sở (Ảnh: Sưu tầm)

Sắc đỏ trang phục người Dao giữa rừng hoa trắng (Ảnh: Sưu tầm)

Bữa tối ở trung tâm, ví dụ tại Nhà hàng Tiến Mi hoặc Quán Bờ Kè, với gà đồi, cá suối, phở xào. Nghỉ đêm tại trung tâm Bình Liêu.

Ngày thứ ba

Khai mạc Hội hoa Sở – văn nghệ, thể thao dân tộc và đêm lửa trại

Ngày chính của lễ hội. Năm 2025, lễ khai mạc diễn ra lúc 8:30 sáng trên sân khấu dựng ngay giữa rừng sở Đồng Long; giờ năm nay sẽ theo thông báo của Ban tổ chức. Nên tới sớm để chọn chỗ đứng đẹp.

Sân khấu Hội hoa Sở 2025 dựng giữa rừng sở Đồng Long, xã Lục Hồn (Ảnh: Sưu tầm)

Chương trình nghệ thuật khai mạc là màn chào của cả vùng biên: tiếng đàn tính, câu hát then của người Tày, điệu múa quạt, múa khăn của các đội văn nghệ thôn bản, những bài dân ca về rừng sở và mùa hoa. Năm 2024, chương trình mang chủ đề "Bình Liêu – Sắc màu di sản" với ba phần kể chuyện cổ tích, hạnh phúc và khát vọng; năm 2025 có thêm phần trình diễn ẩm thực cơm mới, một nét văn hóa riêng của đồng bào nơi đây.

Hát then, đàn tính trên sân khấu Hội hoa Sở (Ảnh: Sưu tầm)

Điệu múa quạt rực rỡ trong chương trình nghệ thuật (Ảnh: Sưu tầm)

Màn múa khăn đỏ của các đội văn nghệ thôn bản (Ảnh: Sưu tầm)

Sau khai mạc là phần sôi động nhất: các môn thể thao dân tộc. Năm 2025, Hội hoa Sở còn là nơi tổ chức Hội thi thể thao các dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Ninh, với các nội dung đẩy gậy, kéo co, tung còn, bắn nỏ và chạy vượt đồi núi. Đứng quanh sân đẩy gậy, nghe tiếng hò reo khi hai trai bản gồng mình giữ thế, khách mới hiểu sức mạnh và tinh thần thượng võ của người vùng cao.

Đẩy gậy, môn thể thao dân tộc được mong chờ nhất mỗi mùa hội (Ảnh: Sưu tầm)

Ném còn là trò của tuổi trẻ và của duyên đôi lứa: quả còn nhiều màu được tung lên vòng tròn trên đỉnh cây nêu cao vút, ai ném trúng sẽ được cả sân reo hò. Du khách được mời thử sức, và hiếm ai ném trúng ngay lần đầu.

Ném còn giữa bãi cỏ, núi rừng Bình Liêu làm nền (Ảnh: Sưu tầm)

Trò bịt mắt bắt vịt luôn khiến người xem cười nghiêng ngả, và đây là trò mở cho du khách cùng chơi. Quanh các sân chơi là những vòng người đông kín, người lớn, trẻ em, khách phương xa đứng chung một chỗ cổ vũ, đúng tinh thần một ngày hội làng.

Bịt mắt bắt vịt, trò chơi dân gian du khách được cùng tham gia (Ảnh: Sưu tầm)

Đông vui quanh sân chơi dân gian tại Hội hoa Sở (Ảnh: Sưu tầm)

Buổi trưa ăn tại khu ẩm thực của lễ hội, nơi các thôn bày mâm cỗ truyền thống. Những năm trước còn có hội thi xào miến giữa các thôn, thi gói bánh coóc mò, thi tách hạt sở: chảo miến nóng hổi xèo xèo trên bếp củi, mùi hành phi, mùi thịt xào lan khắp sân, và ai đi ngang cũng được mời nếm một đũa.

Thi xào miến, đặc sản miến dong Bình Liêu trên bếp lửa ngày hội (Ảnh: Sưu tầm)

Buổi chiều tự do: quay lại rừng sở chụp ảnh, dạo các gian hàng, hoặc ngồi uống chén trà nóng nhìn khách thập phương đổ về. Tối là đêm hội lửa trại: đống lửa lớn giữa trời đông, màn đồng diễn, giao lưu võ thuật cổ truyền, và vòng xòe nắm tay nhau quanh lửa không phân biệt người bản hay người xa.

Tiết mục múa trên sân khấu Hội hoa Sở (Ảnh: Sưu tầm)

Nghỉ đêm tại trung tâm Bình Liêu.

Ngày thứ tư

Chợ phiên Bình Liêu – ngày hội cuối – thác Khe Vằn

Sáng sớm đi chợ trung tâm Bình Liêu (đông nhất vào phiên sáng Chủ nhật), khi bà con các bản đổ về. Chợ mùa đông đẹp nhất lúc sương còn giăng: những gánh rau cải, gùi măng, bó hồi, mẹt bánh, những tà áo chàm, khăn đỏ đi giữa làn khói bếp của các hàng ăn. Ăn sáng ngay ở chợ với một bát phở xào nóng hoặc bánh cuốn, rồi mua vài món quà quê: miến dong, hoa hồi, cam, bánh chưng nếp cẩm.

Cuối buổi sáng trở lại rừng sở Đồng Long cho ngày cuối của hội. Đây là lúc các trận chung kết thể thao và trò chơi dân gian diễn ra, rừng hoa vẫn đông người nhưng nhịp đã thong thả hơn. Những năm trước, Hội hoa Sở còn có giải đua xe đạp thể thao phong trào, với hàng trăm tay đua băng qua những con dốc vùng biên; nếu năm nay có giải, hãy hỏi lịch đua để đứng xem ở đoạn đường đẹp.

Giải đua xe đạp thể thao phong trào chào mừng Hội hoa Sở (Ảnh: Sưu tầm)

Chiều đi thác Khe Vằn, ngọn thác nhiều tầng giữa rừng già. Mùa đông nước trong và êm hơn mùa mưa, những phiến đá lớn lộ ra để ngồi nghỉ, ngâm chân. Trên đường đi qua những bản nhỏ của người Sán Chỉ, có thể dừng ghé một gia đình (khi được đồng ý) để xem nếp nhà, bếp lửa và những bộ trang phục thêu tay.

Thác Khe Vằn giữa rừng núi Bình Liêu (Ảnh: Sưu tầm)

Tối ăn lẩu ở trung tâm, ví dụ Lẩu nướng Cường Hằng, món hợp nhất với đêm đông vùng cao. Nghỉ đêm tại trung tâm Bình Liêu.

Ngày thứ năm

Trekking Sống lưng khủng long – đường biên mùa mây

Sau ba ngày hội, hành trình rời rừng hoa để lên những sống núi hoang sơ nhất của Bình Liêu. Đi sớm lên điểm bắt đầu cung Sống lưng khủng long (cột mốc 1305).

Từ đây, khoảng 2.000 bậc đá men theo sống núi biên giới, đi chừng 2 giờ. Mùa đông là mùa mây: những sáng trời lạnh và trong, biển mây trắng đầy các thung lũng hai bên, chỉ còn sống núi nhô lên uốn lượn như lưng một con khủng long khổng lồ. Gió núi thổi lồng lộng, cỏ lau đã ngả màu, và đứng cạnh cột mốc mới thấy rõ đường biên của Tổ quốc.

Những bậc đá men theo sống núi biên giới, cột mốc 1305 (Ảnh: Sưu tầm)

Ăn trưa dã ngoại hoặc tại quán nhỏ gần chân núi. Chiều đi xe máy theo một đoạn đường tuần tra biên giới, con đường bê tông nhỏ uốn lượn giữa đồi cỏ, rừng thông, rừng hồi, nhiều đoạn mở ra những khoảng nhìn rộng xuống các bản làng. Dừng ở những điểm đẹp để ngắm và chụp ảnh, không vội.

Nhận phòng homestay khu vực Hoành Mô hoặc Đồng Văn, gần chân Cao Ba Lanh cho buổi sáng hôm sau, ví dụ Homestay Hoằng Sằn, Homestay Cao Sơn hay Cao Ly Homestay. Tối ăn cơm nhà chủ, nghỉ sớm.

Ngày thứ sáu

Săn bình minh Cao Ba Lanh – chiều vàng trên rừng sở

Dậy từ khi trời còn tối, mang đèn pin, áo ấm, lên núi Cao Ba Lanh. Đường lên có lối đi được làm sẵn, phù hợp với phần lớn khách. Trên đỉnh là những bãi đá lớn nhiều hình thù kỳ lạ nằm giữa đồi cỏ, và nếu may mắn, khách sẽ thấy mặt trời nhô lên từ biển mây, nhuộm hồng cả dãy núi biên giới. Đây là một trong những khoảnh khắc khó quên nhất của mùa đông Bình Liêu.

Bãi đá trên đỉnh núi Cao Ba Lanh lúc bình minh (Ảnh: Sưu tầm)

Khách khỏe, muốn thử thách hơn có thể đổi sang đỉnh Cao Xiêm, cao 1.429 m, nóc nhà Quảng Ninh, cung đi khoảng 2,5 km qua rừng hồi, đồi cỏ; hoặc núi Cao Ly với đồi cỏ rộng săn mây. Hãy chọn cung đi theo sức khỏe và thời tiết hôm đó.

Về homestay ăn sáng, nghỉ ngơi. Buổi chiều quay lại rừng sở Đồng Long một lần nữa: khi hội đã tan, rừng hoa trở về yên ả, chỉ còn nắng chiều vàng xuyên qua những tán hoa trắng. Đây là lúc chụp những tấm ảnh trọn vẹn nhất, hoặc chỉ đơn giản ngồi dưới gốc sở cổ thụ, nghe gió thổi qua rừng. Theo lịch năm 2025, không gian trải nghiệm và ẩm thực của hội còn mở tới tháng 1.

Du khách lưu lại khoảnh khắc bên rừng hoa sở (Ảnh: Sưu tầm)

Bữa tối cuối cùng ở Bình Liêu nên dành cho đặc sản: lợn bản, gà bản ở A Chóng – Đặc sản lợn, gà bản hay mâm cơm ở Nhà hàng Mằn Xín Phương. Nghỉ đêm tại trung tâm Bình Liêu.

Ngày thứ bảy

Bình Liêu – Hà Nội

Buổi sáng tự do đi dạo, mua thêm đặc sản: miến dong, dầu sở, hoa hồi, quế, rượu ngô. Bắt xe về Hà Nội, dừng ăn trưa trên đường, đến nơi vào chiều hoặc tối tùy giờ xuất phát. Khép lại một tuần giữa mùa hoa trắng vùng biên.

Lưu trú: homestay bản địa và nghỉ gần lễ hội

Mùa đông nên chọn nơi nghỉ có chăn dày và nước nóng. Ở homestay, bạn còn được trò chuyện với gia đình chủ nhà và ăn những bữa cơm địa phương.

• Đêm thứ nhất: homestay trong bản Sông Moóc của người Dao Thanh Phán.
• Đêm thứ hai đến thứ tư: homestay hoặc nhà nghỉ ở trung tâm Bình Liêu, gần rừng sở Đồng Long, ở yên một chỗ suốt ba ngày hội.
• Đêm thứ năm: homestay khu vực Hoành Mô hoặc Đồng Văn, gần chân Cao Ba Lanh: Homestay Cao Sơn, Bình Liêu Farm Stay, Homestay Hoằng Sằn hay Cao Ly Homestay.
• Đêm thứ sáu: trở về trung tâm Bình Liêu, tiện bắt xe về Hà Nội sáng hôm sau.

Những ngày hội là cao điểm, phòng ở Bình Liêu kín rất nhanh, nên gọi đặt trước. Xem thêm các homestay, nhà nghỉ tại Lưu trú Bình Liêu.

Phương tiện di chuyển

• Hà Nội – Bình Liêu: xe khách giường nằm hoặc ô tô riêng, khoảng 5 – 6 giờ. Danh sách nhà xe tại Di chuyển Bình Liêu.
• Trong Bình Liêu: thuê xe máy hoặc đi xe ôm của người địa phương để lên đường tuần tra biên giới và các đường nhỏ vùng núi. Những ngày có sương muối, đường trơn, nên đi chậm hoặc chuyển sang ô tô.
• Trekking: với các cung Cao Xiêm, Cao Ly, nên nhờ một người địa phương thông thạo đường dẫn đi.

Quy định khi lên khu vực biên giới

Bình Liêu giáp Trung Quốc, nên một số khu vực gần đường biên có quy định riêng về đi lại. Các điểm du lịch như Sống lưng khủng long hay Cao Ba Lanh đón khách thường xuyên, nhưng không phải đường mòn, bản làng hay cột mốc nào cũng mở cho mọi khách.

• Khách Việt Nam mang theo căn cước công dân bản gốc để xuất trình khi lên các cột mốc.
• Khách nước ngoài nên hỏi trước đồn biên phòng hoặc chính quyền địa phương về quy định với các cung tới cột mốc hay khu vực hẻo lánh.
• Tuân theo hướng dẫn của bộ đội biên phòng, không vượt qua cột mốc, không bay flycam ở khu vực biên giới khi chưa được phép.

Chi phí ước tính

Cần chuẩn bị gì

Tháng 12 ở Bình Liêu trời hanh, nắng đẹp ban ngày nhưng sáng sớm và đêm rất lạnh, có năm nhiệt độ xuống dưới 5°C, trên núi có thể có sương muối.

• Căn cước công dân hoặc hộ chiếu bản gốc.
• Áo khoác dày, áo giữ nhiệt, mũ len, găng tay, tất ấm; nhiều lớp áo để cởi bớt khi leo núi.
• Giày trekking đế bám, gậy leo núi nếu có; đèn pin hoặc đèn đội đầu cho buổi săn bình minh.
• Kem dưỡng ẩm, son dưỡng vì trời hanh khô; sạc dự phòng (pin hao nhanh khi lạnh), thẻ nhớ dư cho máy ảnh.
• Một bộ đồ sáng màu hoặc trang phục yêu thích để chụp ảnh với hoa sở.
• Một ít tiền mặt cho chợ phiên và các gian hàng ở lễ hội.

Lời khuyên của chúng tôi

• Vào rừng sở từ sáng sớm hoặc cuối chiều: ánh sáng đẹp, ít người, hoa còn đọng sương.
• Ngắm và chụp ảnh nhưng đừng bẻ cành, hái hoa: mỗi chùm hoa hôm nay là quả sở, là sinh kế của bà con mùa sau.
• Khi chụp ảnh người dân, hỏi trước và tôn trọng nếu họ từ chối.
• Hãy thử chơi một trò dân gian cùng bà con: ném còn hụt hay bị vịt chạy mất đều là những kỷ niệm đáng nhớ nhất chuyến đi.

Lịch trình linh hoạt: thứ tự các điểm có thể đổi theo thời tiết, và ba ngày đầu nên khớp theo lịch Hội hoa Sở khi Ban tổ chức công bố. Theo dõi tin lễ hội tại Sự kiện, lễ hội Bình Liêu; xem nhà xe tại Di chuyển Bình Liêu, chỗ ở tại Lưu trú Bình Liêu và quán ăn tại Ẩm thực Bình Liêu.