Núi Cao Ba Lanh
Có những nơi khi đặt chân tới, người ta bất giác dừng lại và tự hỏi: mình còn đang ở Quảng Ninh sao? Đỉnh Cao Ba Lanh là một nơi như vậy. Trước mặt là cả một cánh đồng đá xám, những khối đá to như ngôi nhà đứng chen chúc, nghiêng ngả, chồng lên nhau theo những hình thù không ai sắp đặt. Gió từ phía biên giới thổi qua các khe đá nghe u u. Dưới chân, sườn núi phủ một lớp lau hồng mờ ảo như sương. Không biển, không đảo, không vịnh, đây là một Quảng Ninh rất khác: hoang dã, gai góc và đẹp đến lặng người.
Bãi đá trên đỉnh Cao Ba Lanh nhìn ra những lớp núi biên giới (Ảnh: Sưu tầm)
Ngọn núi ít người biết của Bình Liêu
Núi Cao Ba Lanh nằm ở vùng Đồng Văn, phía đông Bình Liêu, cách trung tâm hơn 20 km. Đỉnh núi cao khoảng 1.050 m so với mực nước biển (một số tài liệu ghi tới 1.113 m), đứng sát đường biên giới Việt – Trung. Từ trên đỉnh nhìn xuống là những thung lũng xa, ruộng bậc thang, bản làng của người Dao, người Sán Chỉ, và xa hơn nữa là những dãy núi bên kia biên giới.
So với Cao Ly hay Cao Xiêm, Cao Ba Lanh ít được nhắc tên hơn hẳn. Không có giải leo núi, không có lễ hội trên đỉnh, không có biển chỉ dẫn hoành tráng. Chính vì thế, nơi đây vẫn giữ được vẻ nguyên sơ gần như tuyệt đối: đá vẫn nằm đúng chỗ của nó từ hàng nghìn năm, cỏ dại mọc tự nhiên quanh chân đá, và vào nhiều ngày, bạn có thể là người duy nhất đứng trên đỉnh.
Cao Ba Lanh cũng là một ngọn núi mang nhiều ký ức. Đây chính là điểm cao 1050, nơi diễn ra trận chiến đấu bảo vệ biên giới vào tháng 2 năm 1979. Bởi thế, khi đứng giữa những khối đá trên đỉnh, nhiều người không chỉ thấy một cảnh đẹp, mà còn thấy lòng mình lắng lại khi nghĩ tới những người đã giữ từng tấc đất nơi đây.
Cao nguyên đá giữa lưng chừng trời
Thứ khiến người ta nhớ Cao Ba Lanh nhất là đá. Cả vùng đỉnh núi như một "cao nguyên đá" thu nhỏ, với hàng trăm khối đá tảng lớn nhỏ trải dài trên sườn núi. Có khối đứng thẳng như hai người khổng lồ đang trò chuyện, có khối nghiêng mình chênh vênh bên vực như sắp rơi, có khối dẹt như cái bàn, có khối tròn trịa như quả trứng khổng lồ ai đó đặt quên giữa đồi cỏ.
Những khối đá dựng đứng như cột trụ giữa đồi cỏ (Ảnh: Sưu tầm)
Đi giữa bãi đá, bạn sẽ có cảm giác như lạc vào một mê cung tự nhiên. Lối đi len lỏi qua các khe hẹp, đôi chỗ phải bám tay vào đá để leo lên một mỏm cao hơn. Mỗi góc đứng lại mở ra một khung cảnh khác: lúc thì là một khoảng trời xanh thăm thẳm giữa hai vách đá, lúc lại là cả thung lũng biên giới trải ra dưới chân. Với dân chụp ảnh, đây là thiên đường của những bức hình có chiều sâu, có tiền cảnh đá gồ ghề và hậu cảnh là núi non trùng điệp.
Len lỏi giữa mê cung đá trên đỉnh núi (Ảnh: Sưu tầm)
Mỏm đá nhô lên giữa sườn núi phủ cỏ cháy vàng (Ảnh: Sưu tầm)
Những ngày trời trong, đá ánh lên màu xám bạc dưới nắng, nền trời xanh và mây trắng trôi rất thấp, như chạm vào đỉnh những khối đá cao nhất. Ngồi trên một phiến đá nghiêng, thả chân xuống khoảng không, nghe gió thổi qua tai, bạn sẽ hiểu vì sao những người đã lên Cao Ba Lanh một lần thường muốn quay lại.
Phiến đá chênh vênh giữa trời xanh mây trắng (Ảnh: Sưu tầm)
Hoàng hôn trên bãi đá
Nếu chỉ chọn một thời điểm để lên Cao Ba Lanh, hãy chọn buổi chiều. Khi mặt trời bắt đầu xuống thấp về phía tây, cả bãi đá đổi màu: từ xám sang vàng cam, rồi đỏ rực. Những khối đá đứng trở thành những bóng đen sắc nét in trên nền trời rực lửa, và người đứng trên đó cũng chỉ còn là những hình bóng nhỏ bé giữa thiên nhiên.
Bóng người và đá in trên nền trời hoàng hôn rực đỏ (Ảnh: Sưu tầm)
Đây là lúc các nhóm bạn nghịch ngợm nhất: nhảy qua khe giữa hai khối đá, dang tay đứng trên mỏm cao nhất, hay đơn giản là ngồi im nhìn mặt trời lặn dần sau dãy núi biên giới. Chỉ cần lưu ý một điều: trời tối rất nhanh trên núi, hãy bắt đầu xuống khi mặt trời vừa chạm đường chân trời, và luôn mang theo đèn pin.
Khoảnh khắc nghịch ngợm giữa hai khối đá lúc mặt trời lặn (Ảnh: Sưu tầm)
Ngồi trên mỏm đá đón những tia nắng cuối ngày (Ảnh: Sưu tầm)
Mùa lau hồng dưới chân núi
Nếu bãi đá là phần gai góc của Cao Ba Lanh, thì những đồi lau dưới chân núi là phần dịu dàng nhất. Mỗi năm, từ cuối tháng 10 đến giữa tháng 11, khi những cơn gió heo may đầu đông tràn về, cả triền đồi dọc con đường lên đỉnh Cao Ba Lanh bung nở một màu hồng phớt. Hoa lau mới nở có sắc hồng nhạt, mềm như lông vũ; khoảng một tháng sau mới chuyển dần sang trắng bạc.
Đồi lau hồng nhìn xuống thung lũng và bản làng Đồng Văn (Ảnh: Sưu tầm)
Đồi lau rộng khoảng 5.000 m², nằm thoai thoải ngay dưới chân núi và chạy dọc theo con đường bê tông nhỏ dẫn lên đỉnh. Khi có nắng, những bông lau ánh lên lấp lánh, rung rinh theo gió, tạo nên một khung cảnh vừa thơ mộng vừa huyền ảo. Đứng giữa đồi lau nhìn xuống, bạn sẽ thấy cả thung lũng Đồng Văn với ruộng bậc thang, những mái nhà nhỏ nép mình bên sườn đồi và khói bếp lững lờ bay lên.
Con đường nhỏ xuyên giữa hai triền lau hồng (Ảnh: Sưu tầm)
Mùa lau là mùa của những bộ ảnh. Các bạn trẻ thường chọn áo màu sáng, đứng giữa đồi lau đón nắng chiều, hoặc đi dọc con đường nhỏ khi hai bên lau cao quá đầu người. Phụ nữ người Dao trong trang phục truyền thống đi nương ngang qua đồi lau cũng là một khoảnh khắc mà nhiều nhiếp ảnh gia săn tìm. Khi chụp ảnh người dân, hãy luôn hỏi trước và tôn trọng nếu họ từ chối.
Mùa lau là mùa của những bộ ảnh đẹp (Ảnh: Sưu tầm)
Những triền đồi lau hồng xen lau trắng cuối mùa (Ảnh: Sưu tầm)
Lau hồng ở Cao Ba Lanh không phải là loài hoa được trồng để làm cảnh. Chúng mọc tự nhiên, nở theo mùa, và lụi đi theo mùa. Vẻ đẹp ấy ngắn ngủi, nên hãy theo dõi thời tiết và các hội nhóm du lịch Bình Liêu để chọn đúng những tuần lau đẹp nhất.
Đi Cao Ba Lanh thế nào
- Đường đi: từ trung tâm Bình Liêu đi về phía Đồng Văn hơn 20 km. Tới khu chợ Đồng Văn, rẽ vào đường đi Phai Lầu khoảng 2 km là tới đồi lau dưới chân núi; ô tô có thể vào tới nơi.
- Lên đỉnh: từ đồi lau, đi bộ theo lối mòn và đường nhỏ lên khu bãi đá trên đỉnh. Đường không có biển chỉ dẫn rõ ràng, nên đi cùng người địa phương hoặc hỏi đường bà con trong bản, nhất là lần đầu lên núi.
- Mùa lau: cuối tháng 10 đến giữa tháng 11 là lúc lau hồng đẹp nhất; sang tháng 12 lau chuyển trắng.
- Thời điểm lên bãi đá: những ngày khô ráo từ tháng 10 đến tháng 3; buổi chiều để ngắm hoàng hôn. Tránh lên đỉnh khi trời mưa vì đá rất trơn.
- Kết hợp chợ phiên: chợ Đồng Văn họp cuối tuần, sáng sớm là lúc đông vui nhất. Đừng bỏ qua món phở xào Đồng Văn trước khi lên núi.
Những điều cần lưu ý
- Khu vực biên giới: Cao Ba Lanh nằm sát đường biên. Mang theo căn cước công dân, không đi vào các lối mòn sát biên khi chưa được phép, và làm theo hướng dẫn của bộ đội biên phòng.
- An toàn khi leo đá: nhiều khối đá cao và có mép dựng đứng. Đi giày đế bám, không leo khi đá ướt, và đừng mạo hiểm vì một tấm ảnh.
- Không có dịch vụ trên núi: mang đủ nước, đồ ăn nhẹ, kem chống nắng, mũ và áo khoác vì gió trên đỉnh khá mạnh.
- Tôn trọng thiên nhiên: không vẽ, khắc lên đá, không bẻ lau, và mang rác xuống núi. Vẻ hoang sơ của Cao Ba Lanh chỉ còn khi mỗi người khách giữ gìn nó.
Kết hợp gì khi đến Cao Ba Lanh
Một ngày ở vùng Đồng Văn có thể bắt đầu bằng chợ phiên sáng sớm, trưa lên đồi lau, chiều lên bãi đá đón hoàng hôn. Ngày hôm sau, bạn có thể lên núi Cao Ly cắm trại săn mây, chinh phục đỉnh Cao Xiêm, hoặc men theo đường biên tới sống lưng khủng long, cột mốc 1305 và cột mốc 1297, nơi cũng có những đồi lau đẹp vào cuối năm.
Chỗ ở tham khảo tại Lưu trú Bình Liêu, quán ăn ở Ẩm thực Bình Liêu. Muốn đi trọn một tuần giữa mùa vàng, xem tour Hội Mùa vàng Bình Liêu 7 ngày 6 đêm.
Cao Ba Lanh không chiều lòng người đi vội. Nó không có đường lên bằng phẳng, không có quán nước trên đỉnh, không có ai đón tiếp. Nhưng nếu bạn chịu đi chậm, chịu leo qua vài khe đá và ngồi lại đủ lâu, ngọn núi sẽ trả cho bạn một buổi hoàng hôn mà chẳng nơi nào khác có được.
