Lịch lễ hội Bình Liêu quanh năm

Đoàn rước trong lễ hội đình Lục Nà (Ảnh: Sưu tầm)

Bình Liêu, mùa nào cũng có hội

Ở Bình Liêu, người Tày, Dao, Sán Chỉ sống đan xen trên những thung lũng và sườn núi sát biên giới, mỗi dân tộc giữ một lịch lễ tết riêng. Gộp lại, vùng đất này có một cuốn lịch văn hóa dày đặc, trải đều cả năm: tháng Giêng hội đình, tháng Ba hát Soóng Cọ, tháng Tư kiêng gió, mùa thu hội Mùa vàng, mùa đông hội hoa Sở, chưa kể chợ phiên mỗi Chủ nhật và những đêm trăng rằm trên đỉnh Cao Ly.

Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, huyện Bình Liêu cũ nay là ba xã: Bình Liêu (thị trấn cũ, Húc Động và một phần Vô Ngại), Hoành Mô (Hoành Mô và Đồng Văn) và Lục Hồn (Lục Hồn và Đồng Tâm). Mỗi xã đảm nhận những lễ hội lớn của mình. Dưới đây là lịch tổng hợp để bạn chọn thời điểm cho chuyến đi.

Lịch lễ hội trong năm

Ngày dương lịch năm 2027 được quy đổi từ ngày âm theo lệ hằng năm; các xã có thể chọn ngày khác cho phù hợp, nhất là với Soóng Cọ và Kiêng Gió. Mỗi bài lễ hội sẽ được cập nhật khi xã công bố lịch chính thức.

Mùa xuân: Tết, hội đình và Soóng Cọ

Năm mới ở Bình Liêu bắt đầu sớm hơn nơi khác. Từ rằm tháng Chạp, người Dao lần lượt theo từng dòng họ về nhà trưởng họ ăn Tết sớm, tạ ơn tổ tiên trước khi về đón Tết ở nhà riêng. Người Sán Chỉ gọi Tết Nguyên đán là "Nin", dịp lễ quan trọng nhất trong năm, với mâm cỗ phải có gà luộc nguyên con, bánh chưng dài, thịt lợn nguyên miếng; ngày Tết các thôn kéo co, đẩy gậy, đá bóng nam nữ.

Ra Giêng, ngày 16 – 17 là lễ hội đình Lục Nà, lễ hội tín ngưỡng làng xã lớn nhất vùng: rước sắc phong và bài vị Thành hoàng Hoàng Cần quanh thôn Bản Cáu, lễ tế thần, hát Then đàn tính, đẩy gậy, ném còn và giải bóng đá Cúp Đình Lục Nà.

Lễ tế thần trước sân đình Lục Nà (Ảnh: Sưu tầm)

Cuối xuân, khi lúa chiêm cấy xong, người Sán Chỉ mở hội tháng Ba: Ngày hội Soóng Cọ với những câu hát đối giao duyên đã thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Năm 2026 hội về thác Khe Vằn, khai mạc trên sân khấu thực cảnh dưới chân thác. Tháng 3 âm lịch cũng là dịp người Sán Chỉ ăn Tết Hàn thực ("Slạm nhịt chit") với xôi tím và bánh ngải.

Tiết mục Soóng Cọ bên thác Khe Vằn (Ảnh: Sưu tầm)

Đầu hè: ngày Kiêng gió và đêm trăng Cao Ly

Ngày 4 tháng 4 âm lịch, người Dao Thanh Phán rời nhà từ sớm để thần Gió vào mang rủi ro đi, rồi kéo nhau xuống chợ: đó là ngày hội Kiêng Gió, xưa gọi là "chợ tình Đồng Văn". Hội có thi thêu, thi ẩm thực các thôn, thi xào phở, kéo co, đẩy gậy, đánh quay, và trước nay luôn rực một màu đỏ của những chiếc mũ Dao Thanh Phán.

Phụ nữ Dao Thanh Phán thi thêu trong ngày hội Kiêng gió (Ảnh: Sưu tầm)

Xã Hoành Mô còn giới thiệu chương trình "Đêm trăng Cao Ly" vào ngày rằm mỗi tháng trên đỉnh núi Cao Ly. Đây là lý do để những người mê cắm trại canh lịch âm khi lên Bình Liêu.

Mùa hè còn là mùa nước của thác Khe Vằn, thác Sông Moóc, và mùa người Sán Chỉ ăn các Tết tháng 5, tháng 7, tháng 8 âm lịch theo phong tục riêng.

Mùa thu: Hội Mùa vàng Lục Hồn

Từ giữa tháng 10, ruộng bậc thang Cao Thắng, Ngàn Vàng, Ngàn Mèo chuyển vàng và xã Lục Hồn mở Hội Mùa vàng kéo dài suốt tháng 10 và 11. Năm 2026 hội mở màn bằng giải trekking gần 700 người leo đỉnh Cao Xiêm, đêm khai mạc "Lục Hồn – Bức tranh thêu" ở Đình Lục Nà, lễ mừng cơm mới và hội thi mâm cơm của 11 thôn, rồi những cuối tuần giã bánh dày, thêu thổ cẩm, và tháng 11 xuống ruộng gặt lúa cùng bà con.

Ruộng bậc thang Lục Hồn vào mùa lúa chín (Ảnh: Sưu tầm)

Đường lên đỉnh Cao Xiêm giữa biển mây (Ảnh: Sưu tầm)

Tháng 10 – 11 cũng là mùa cỏ lau nở trắng trên cột mốc 1297 và sống lưng khủng long cột mốc 1305, mùa đẹp nhất để trekking ở Bình Liêu.

Mùa đông: Hội hoa Sở

Khi lúa đã gặt xong và gió bấc tràn về, rừng sở Đồng Long nở trắng. Hội hoa Sở, tổ chức hằng năm từ 2015, thường rơi vào giữa đến cuối tháng 12: văn nghệ giữa rừng hoa, mâm cơm mới của các thôn, đẩy gậy, kéo co, bắn nỏ, và đêm lửa trại nhảy sạp. Không gian ẩm thực của hội thường mở đến hết tháng 1 năm sau, nối liền với mùa Tết sớm của người Dao.

Rừng sở Đồng Long nở trắng giữa mùa đông (Ảnh: Sưu tầm)

Quanh năm: chợ phiên Chủ nhật

Nếu không trùng dịp hội nào, hãy chọn cuối tuần để kịp chợ phiên Bình Liêu họp sáng Chủ nhật ở trung tâm xã Bình Liêu. Chợ rộng hơn 6.700 m², vẫn giữ nhịp mua bán của người vùng cao: miến dong, hồi, quế, thảo quả, rượu men lá, rau rừng, bánh truyền thống, và những bộ trang phục Dao, Sán Chỉ, Tày đi chợ.

Chọn mùa theo sở thích

• Muốn xem nghi lễ, văn hóa tâm linh: tháng Giêng với lễ hội đình Lục Nà.
• Muốn nghe hát dân ca, xem trang phục: tháng 3 – 4 âm lịch với Soóng Cọ và Kiêng Gió (thường rơi vào cuối tháng 4 – tháng 5 dương lịch).
• Muốn chụp ruộng bậc thang, trekking: giữa tháng 10 đến tháng 11 với Hội Mùa vàng, kết hợp Cao Xiêm, 1297, 1305.
• Muốn cắm trại ngắm trăng: canh ngày rằm để lên Cao Ly.
• Muốn một chuyến cuối năm yên tĩnh: tháng 12 với Hội hoa Sở.

Các dịp hội lớn thường kín phòng vào cuối tuần, nên đặt chỗ trước ít nhất hai tuần. Xem các tour trọn gói tại Tour Hội Mùa vàng, Tour Hội hoa Sở hoặc Tour du lịch Bình Liêu.

Thông tin cần biết

Ảnh trong bài: Sưu tầm. Thông tin tổng hợp từ thông báo của UBND các xã Bình Liêu, Hoành Mô, Lục Hồn, Báo Quảng Ninh, Báo Nhân Dân và các bài trên dulichbinhlieu.org. Cập nhật ngày 24/10/2026.